![Quang cảnh buổi họp. (Ảnh: An Đăng/TTXVN) Thiết lập "vùng xanh" cửa khẩu để giải tỏa ùn tắc hàng hóa ảnh 1](https://imagev3.vietnamplus.vn/w1000/Uploaded/2024/ngtmbh/2022_02_25/ttxvn_hop_ve_cua_khau.jpg.webp)
Chiều 25/2, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành đã chủ trì họp trực tuyến với các bộ, địa phương liên quan về tình hình xử lý hàng hóa ùn tắc tại các cửa khẩu biên giới phía Bắc.
Tham dự có lãnh đạo một số bộ, ngành và các tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh, Lào Cai, Cao Bằng.
Lạng Sơn sẽ triển khai phương thức giao nhận hàng hóa hạn chế tiếp xúc
Theo báo cáo của Bộ Công Thương, tình trạng ùn tắc đã xảy ra cuối năm 2021. Với sự vào cuộc của Chính phủ, các bộ, ngành, đến cận Tết nguyên đán, lượng xe chờ xuất khẩu đã được giải quyết thông quan. Tuy nhiên, tình trạng ùn tắc có xu hướng xuất hiện trở lại sau Tết.
Tình trạng ùn tắc như hiện nay chủ yếu là do Trung Quốc kiên trì chính sách “Zero COVID,” từ đó áp dụng các biện pháp mạnh chưa từng có để phòng, chống dịch bệnh.
Ngoài ra, tại thời điểm ngay trước và sau Tết Nguyên đán, năng lực bốc dỡ phía Trung Quốc cũng có phần hạn chế do công nhân bốc vác về quê ăn Tết, số lao động đã trở lại thì vẫn trong thời gian cách ly.
Trong khi đó, mặc dù các bộ, ngành và các tỉnh biên giới đã liên tục khuyến cáo, lượng xe chở hàng hóa lên các cửa khẩu biên giới vẫn liên tục tăng nhanh những ngày gần đây.
Theo bà Đoàn Thu Hà, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn, tỉnh đã thông báo người dân, doanh nghiệp không tiếp tục đưa xe lên cửa khẩu nhưng hàng ngày vẫn có khoảng 50-70 xe đi lên Lạng Sơn.
Lý giải nguyên nhân, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Lạng Sơn cho rằng, hiện Trung Quốc đang mùa Đông, nhu cầu hoa quả, nông sản rất lớn, nên thương nhân vẫn đổ hàng lên cửa khẩu. Tuy nhiên, sau Tết Nguyên đán, tình hình dịch gia tăng ở nước ta, nên phía Trung Quốc càng tăng cường kiểm soát dịch ở cửa khẩu.
Về giải pháp trước mắt, bà Đoàn Thu Hà cho biết, Lạng Sơn đã thống nhất với phía Trung Quốc về thí điểm phương thức giao nhận hàng hóa hạn chế tiếp xúc, từ đó cửa khẩu Tân Thanh có thể nâng lên 150-200 xe thông quan/ngày và có thể cao hơn nữa (hiện khoảng 30-40 xe/ngày).
Phương thức giao nhận mới sẽ áp dụng chính thức từ ngày 26/2 tại cửa khẩu Tân Thanh, từ ngày 1/3 tại cửa khẩu Hữu Nghị.
![Xe nông sản chờ thông quan qua đường chuyên dụng vận tải hàng hóa cửa khẩu Tân Thanh-Pò Chài. (Ảnh: Quang Duy/TTXVN) Thiết lập "vùng xanh" cửa khẩu để giải tỏa ùn tắc hàng hóa ảnh 2](https://imagev3.vietnamplus.vn/w1000/Uploaded/2024/ngtmbh/2022_02_25/ttxvn_thong_quan.jpg.webp)
Còn theo ông Cao Tường Huy, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ninh, trước và sau Tết Nguyên đán, phía Trung Quốc nhiều lần dừng thông quan tại cửa khẩu có phát sinh ca mắc COVID-19 nên tình trạng ùn ứ xe nông sản, hàng hóa vẫn diễn ra.
Bên cạnh đó, vướng mắc lớn vẫn là việc chưa thống nhất quy định giữa 2 nước về công nhận kết quả xét nghiệm SARS-CoV-2 và khử khuẩn hàng hóa.
[Đồng bộ từ tiêu chuẩn, quy chuẩn để giảm ùn ứ hàng tại cửa khẩu]
Về giải pháp, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh đề xuất, Ủy ban Nhân dân các tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh, Cao Bằng và Lào Cai có thể bố trí bãi tập kết phương tiện gần cửa khẩu, sau đó hợp tác với phía Trung Quốc để tiến hành khử khuẩn cho hàng hóa và phương tiện cũng như lấy mẫu xét nghiệm SARS-CoV-2 cho lái xe (trong trường hợp cần thiết) tại các bãi này.
Quy trình hợp tác giao nhận này có thể cải thiện đáng kể hoạt động thông quan tại các cửa khẩu biên giới, hạn chế tối đa nguy cơ ùn tắc. Bởi, nếu phát hiện phương tiện, hàng hóa nhiễm SARS-CoV-2 bên phía Trung Quốc thì theo quy định, Trung Quốc sẽ phải ngừng hoạt động thông quan để khử khuẩn toàn bộ khu vực cửa khẩu, đôi khi mất tới 1-2 ngày.
Trong khi đó, nếu phát hiện phương tiện, hàng hóa, lái xe nhiễm SARS-CoV-2 trên đất Việt Nam thì chỉ cần không cho phương tiện đó ra cửa khẩu là đủ.
Lãnh đạo Bộ Công Thương đề nghị các địa phương vùng trồng, doanh nghiệp, các thương lái, lái xe đường dài tăng cường áp dụng các biện pháp nhằm bảo đảm quy trình sản xuất, bao gói, vận chuyển hàng hóa là tuyệt đối an toàn, theo đúng yêu cầu phòng, chống dịch, từ đó giúp các bên liên quan mở và duy trì bền vững việc mở lại các cửa khẩu.
“Cần chuyển nhanh, chuyển mạnh hoạt động xuất khẩu hàng hóa sang thị trường Trung Quốc theo hình thức chính ngạch,” Thứ trưởng Trần Quốc Khánh nhấn mạnh.
Lập tổ nghiên cứu chính sách từ xuất khẩu tiểu ngạch sang chính ngạch
Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành ghi nhận, đánh giá cao các bộ, ngành, địa phương đã phối hợp chặt chẽ với cơ quan hữu quan của Trung Quốc để giải phóng hàng hóa ùn tắc tại cửa khẩu, không để tồn đọng dịp Tết Nguyên đán.
![Phó Thủ tướng Lê Văn Thành phát biểu tại buổi họp. (Ảnh: An Đăng/TTXVN) Thiết lập "vùng xanh" cửa khẩu để giải tỏa ùn tắc hàng hóa ảnh 3](https://imagev3.vietnamplus.vn/w1000/Uploaded/2024/ngtmbh/2022_02_25/ttxvn_pho_thu_tuong_Le_Van_thanh.jpg.webp)
Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng, những chính sách đã triển khai thời gian qua là kịp thời, nhưng chưa thực sự căn cơ, chưa giải quyết tận gốc của vấn đề, chưa khắc phục triệt để tình trạng ùn tắc hàng hóa, trong đó đa số là nông sản, tại các khu vực cửa khẩu.
Trong thời gian tới, bên cạnh việc tích cực triển khai các giải pháp đã có như đẩy mạnh thông tin về tình trạng ùn tắc, chủ động hạn chế phương tiện dồn về cửa khẩu, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan phía bạn để đẩy nhanh tốc độ thông quan, Phó Thủ tướng nhất trí với đề xuất của Bộ Công Thương và các bộ, ngành, địa phương tại cuộc họp; yêu cầu Ủy ban Nhân dân các tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh, Cao Bằng và Lào Cai “khẩn trương huy động lực lượng tại chỗ, phối hợp với các cơ quan hữu quan của Trung Quốc để thiết lập mô hình vùng xanh chung của hai nước.”
Các tỉnh “Bố trí bãi tập kết phương tiện gần cửa khẩu, sau đó hợp tác với phía Trung Quốc để cùng tiến hành khử khuẩn cho hàng hóa và phương tiện cũng như lấy mẫu xét nghiệm cho lái xe,” Phó Thủ tướng nói rõ thêm.
Các phương tiện và lái xe đã được 2 bên xác nhận âm tính có thể đi thẳng qua biên giới để vào bãi sang tải, không phải qua khử khuẩn hoặc xét nghiệm lần 2. Đây là giải pháp được đánh giá phù hợp, có thể rút ngắn đáng kể thời gian thông quan so với hiện nay.
Về dài hạn, Phó Thủ tướng giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các bộ: Tư Pháp, Quốc phòng, Tài chính, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, các địa phương khẩn trương thành lập tổ nghiên cứu chính sách, trong vòng 15 ngày trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ các cơ chế, chính sách quy định rõ về tiêu chuẩn, quy chuẩn, chất lượng hàng hóa đủ điều kiện xuất khẩu tiểu ngạch để thống nhất thực hiện; đồng thời đề xuất các cơ chế, chính sách khuyến khích chuyển đổi sang xuất khẩu chính ngạch đối với các mặt hàng nông sản hiện đang chủ yếu xuất khẩu tiểu ngạch sang Trung Quốc. /.